6205-2RSH/C3, 6205-2RSR-C3, 6205 DDU C3 – drie aanduidingen, in de kern dezelfde lager. Wie een groefkogellager wil vervangen, struikelt al snel over de letters en cijfers achter het eigenlijke lagernummer. Deze toevoegtekens beschrijven de afdichting, inwendige speling, nauwkeurigheid en kooi – en helaas gebruikt elke fabrikant deels eigen afkortingen. In dit artikel laten we zien hoe een lageraanduiding is opgebouwd en wat de verschillende codes betekenen.
1. Opbouw van een lageraanduiding
De aanduiding van rollagers is geregeld in DIN 623-1 resp. ISO 15. Aan de hand van het voorbeeld W 6205-2RS1/C3:
| Onderdeel | Betekenis |
|---|---|
| W | Voorvoegsel – hier: roestvast staal |
| 6 | Lagertype – 6 = groefkogellager, eenrijig |
| 2 | Maatreeks (diameter- en breedterreeks) |
| 05 | Boringcode – 05 × 5 = 25 mm binnendiameter |
| -2RS1 | Toevoegteken: afdichting (aan beide zijden rubberen afdichting) |
| /C3 | Toevoegteken: inwendige speling (groter dan normaal) |
- De basisaanduiding (lagertype + maatreeks + boring, bijv. 6205) is bij alle fabrikanten hetzelfde – een 6205 heeft altijd dezelfde afmetingen.
- Boringcode: 00 = 10 mm, 01 = 12 mm, 02 = 15 mm, 03 = 17 mm, vanaf 04 geldt code × 5. Bij miniatuurlagers is het laatste cijfer direct de boringsdiameter (608 = 8 mm), afwijkende maten worden met een schuine streep geschreven (bijv. 60/28 = 28 mm).
- De toevoegtekens zijn daarentegen deels fabrikantspecifiek – hier is goed opletten geboden.
- Schrijfwijzen variëren: 6204-2RSH/C3, 6204 2RS C3, 6204-2RS-C3 of 6204 2RSC3 betekenen hetzelfde. Spaties, koppéztekens en schuine strepen hebben geen eigen betekenis.
2. Afdichting: open, ZZ of 2RS?
Voor groefkogellagers zijn er drie gangbare uitvoeringen:
- open – zonder afdichting, loopt met de minste wrijving, maar onbeschermd. Wordt meestal gebruikt in gesmeerde transmissies.
- ZZ – twee afdekschijven van plaatstaal, contactloos. Zeer hoge toerentallen mogelijk, beschermt tegen grove vervuiling, maar niet tegen water.
- 2RS – twee wrijvende rubberen afdichtingen (NBR). Dicht tegen stof, spatwater en het weglekken van vet, maar daardoor een iets lagere grenstoerental.
Zo heten deze uitvoeringen bij de verschillende fabrikanten:
| Uitvoering | SKF | FAG / Schaeffler | NSK | NTN | Koyo | NACHI | Overige |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| open | – | – | – | – | – | – | – |
| ZZ 2 afdekschijven | 2Z | 2Z | ZZ | ZZ | ZZ | ZZ, ZZE | ZZ, 2Z |
| 2RS 2 rubberen afdichtingen | 2RSH, 2RS1 | 2RSR, 2HRS | DDU | LLU | 2RS, 2RK | 2NSL, 2NSE | 2RS |
Aan één zijde afgedichte lagers dragen het teken zonder de voorafgaande „2“ of hebben de letter maar één keer: Z, RS, RSH/RS1 (SKF), RSR (FAG), DU (NSK), LU (NTN).
SKF 2RSH of 2RS1? Beide zijn aan beide zijden wrijvende NBR-afdichtingen. SKF gebruikt 2RSH voornamelijk bij kleinere lagers van de reeksen 60, 62 en 63, 2RS1 bij grotere lagers, de dunne reeksen 618/619 en bij roestvaststalen lagers. Voor vervanging zijn beide gelijkwaardig aan een 2RS-lager.
Let op: verwarringsgevaar
Niet elke rubberen afdichting is een 2RS-afdichting. De volgende codes lijken op elkaar, maar betekenen iets anders:
| Code | Fabrikant | Betekenis |
|---|---|---|
| 2RZ | SKF, FAG | Rubberen afdichting, maar contactloos – gedrag vergelijkbaar met ZZ, niet zo dicht als 2RS |
| 2BRS | FAG Generation C | contactloze labyrintafdichting |
| VV / LLB | NSK / NTN | contactloze rubberen afdichting |
| 2RSL | SKF | wrijvingsarme wrijvende afdichting (2RS-variant) |
| 2ELS | FAG Generation C | wrijvende afdichting met bijzonder hoge afdichtende werking (2RS-variant) |
| 2RS2, 2RSH2, 2CS2 | SKF | afdichting van FKM (Viton) – hittebestendige speciaal uitvoering |
| N, NR, ZNR, 2ZNR | SKF e.a. | borgringgroef resp. borgring aan de buitenring – andere inbouwsituatie |
Afgedichte lagers zijn gevuld met levensduursmeerling en ontworpen voor een temperatuurbereik van ca. –30 °C tot +110/+120 °C.
3. Inwendige speling: CN of C3?
De inwendige speling is de radiale speling tussen de binnenring, de kogels en de buitenring. Deze is genormeerd en wordt bij alle fabrikanten hetzelfde aangeduid:
| Code | Betekenis |
|---|---|
| CN (meestal niet vermeld) | normale speling – standaard voor de meeste toepassingen |
| C3 | groter dan normaal – bijv. voor elektromotoren, bij thermische uitzetting of een vaste perspassing |
| C2 | kleiner dan normaal |
| C4, C5 | nog groter dan C3 |
| CM | nauw getolereerde inwendige speling specifiek voor elektromotoren (Schaeffler, NSK) |
Goed om te weten: Staat er geen spelingscode achter het lagernummer, dan betreft het de normale speling (CN). Bij SKF staat de inwendige speling meestal achter een schuine streep (6204-2RSH/C3). Fabrikant SNR schrijft C3 als J30. Gecombineerde codes vatten nauwkeurigheid en speling samen: P63 = P6 + C3, P43 = P4 + C3.
Tip: Vervang een lager altijd met dezelfde inwendige speling als het origineel. Staat er op het oude lager C3, dan moet ook het nieuwe lager een C3-lager zijn.
4. Nauwkeurigheid (tolerantiedlasse)
| ISO / DIN | ABEC (VS) | Betekenis |
|---|---|---|
| P0 / PN (zonder teken) | ABEC 1 | normale tolerantie – standaard |
| P6 | ABEC 3 | verhoogde nauwkeurigheid (bijv. standaard bij FAG Generation C) |
| P5 | ABEC 5 | hoge nauwkeurigheid |
| P4 / P2 | ABEC 7 / 9 | precisie- en spilagers |
5. Kooi
Bij groefkogellagers in de gangbare maten is een plaatstalen kooi standaard en wordt deze doorgaans niet vermeld. Andere kooiuitleggingen herkent u aan deze afkortingen:
| Kooi | SKF | FAG | NSK | NTN | Overige |
|---|---|---|---|---|---|
| Plaatstaal (standaard) | – | – | – | J | – |
| Massief messing | M, MA, MB | M, MA, MB | M | L1 | M |
| Messing plaat | – | Y | – | – | – |
| Polyamide (PA66) | TN9 | TVH | TNG, T85 | T2 | TN, G15 |
6. Voorvoegsels
Er kunnen ook tekens voor het lagernummer staan:
- W (SKF), S6…, SS, X- – roestvast staal (rvs), bijv. W 6205-2RS1. Niet verwarren met het standaardlager van rollagerstaal!
- D/W (SKF) – roestvast, inch-maten
- R (FAG) – afzonderlijke ring (alleen binnen- of buitenring)
7. Overige tekens die u kunt tegenkomen
| Code | Betekenis |
|---|---|
| C (FAG) | Generation C – geluids- en wrijvingsgeoptimaliseerd, nauwkeurigheid P6 |
| E (SKF) | geoptimaliseerde interne constructie, zelfde afmetingen |
| A, B, AA, D | gewijzigde interne constructie |
| X | hoofdafmetingen wijken af van ISO – afmetingen beslist controleren |
| JEM (SKF) | uitvoering voor elektromotoren met inwendige speling C3 en speciaal vet |
| GJN, HT, LT, MT33, MT47, LHT23, WT | vetsortering (SKF) |
| VT143, VT378 | speciaal vet (hoge druk resp. geschikt voor levensmiddelen) |
| VA947, VP311 | SKF Food Line – blauwe afdichting, H1-vet voor de levensmiddelenindustrie |
| S0, S1, S2 | hittestabiel tot 150 / 200 / 250 °C |
| HC5 | keramische kogels (hybride lager) |
| Z1V1 … Z4V4 | geluids- resp. trillingsklasse – geen afdekschijf! |
| DB, DF, DT | gepaarde lagerset (O-, X- of tandemopstelling) |
8. Voorbeelden om te ontcijferen
| Aanduiding | Betekenis |
|---|---|
| SKF 6204-2RSH/C3 | groefkogellager 6204, aan beide zijden rubberen afdichting (2RS), inwendige speling C3 |
| FAG 6204-2RSR-C3 | hetzelfde lager van FAG |
| NSK 6204DDUC3 | hetzelfde lager van NSK |
| SKF 6009-2Z/C3 | groefkogellager 6009, aan beide zijden afdekschijven (ZZ), inwendige speling C3 |
| SKF 6207/C3 | groefkogellager 6207, open, inwendige speling C3 |
| SKF 61806-2RS1 | dunne-ringlager 61806 (= 6806), 2RS, normale speling |
| SKF 61806-2RZ | zoals hierboven, maar met contactloze afdichting – geen 2RS! |
| SKF W 6205-2RS1 | groefkogellager 6205 van roestvast staal, 2RS |
Het belangrijkste in het kort
- Lagernummer en inwendige speling zijn genormeerd – een 6205 C3 heeft bij elke fabrikant dezelfde afmetingen en dezelfde speling.
- Afdichting en kooi worden per fabrikant verschillend aangeduid.
- SKF: 2RS = 2RSH of 2RS1, ZZ = 2Z. FAG: 2RS = 2RSR resp. 2HRS, ZZ = 2Z. NSK: 2RS = DDU. NTN: 2RS = LLU.
- 2RZ en 2BRS zijn geen 2RS-lagers – de afdichting is contactloos.
- Normale speling (CN) wordt meestal niet vermeld, C3 staat bij SKF achter een schuine streep.
- Een W voor het nummer betekent bij SKF roestvast staal.
Twijfelt u over welk lager u nodig heeft? Stuur ons de aanduiding van uw oude lager – wij helpen u graag bij de selectie.
Let op: naar eer en geweten opgesteld! Ook bij ons kunnen fouten voorkomen
AI-ondersteund